CHỨC NĂNG ĐIỀU DƯỠNG

1. ĐẠI CƯƠNG Đối tượng phục vụ của điều dưỡng là con người. Chất lượng phục vụ của người điều dưỡng không chỉ do trình độ, kiến thức quyết định mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác. Nếu như trước kia điều dưỡng chưa được đào tạo một cách hệ thống, chưa có tổ chức nghề nghiệp, thì điều dưỡng là trợ lý, là giúp việc cho thầy thuốc. Sự phát triển của y học dẫn đến nhu cầu về trình độ và kiến thức của những người làm nghềY dược phải được nâng cao, đặc biệt là của điều dưỡng. Tuy nhiên, nghề điều dưỡng phụ thuộc vào một số yếu tố cơ bản sau: - Hoàn cảnh, điều kiện làm việc và trang thiết bị tại cơ sở y tế. - Trình độ chuyên môn, kỹ thuật của đội ngũ bác sỹ và các cán bộ chuyên môn khác. - Tình trạng bệnh lý và tâm lý của bệnh nhân. - Các điều kiện xã hội như: điều kiện kinh tế, chế độ chính trị ở mỗi quốc gia; yếu tố dân tộc, tôn giáo, địa lý, sự quan tâm của Nhà nước đối với điều dưỡng. Ở quốc gia nào có sự quan tâm của chính quyền đối với công tác tổ chức, đào tạo điều dưỡng, thì ở quốc gia đó chất lượng chăm sóc y tế được nâng cao (Tổ chức y tế thế giới, 2005). Hiện nay, tổ chức, nhiệm vụ, chức năng điều dưỡng ở các nước hiện nay tuy có khác nhau nhưng đều theo nguyên tắc chung. Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới, điều dưỡng có 2 chức năng: - Chức năng chủ động. - Chức năng phối hợp. Từ năm 1990, hệ thống tổ chức điều dưỡng Việt Nam đã có thay đổi để phù hợp với các chức năng điều dưỡng. Năm 2005, chức trách, trình độ chuyên môn, nhiệm vụ cụ thể của điều dưỡng được ban hành. Điều dưỡng ở Việt Nam đã chính thức trở thành một nghề ngang bằng với các nghề khác trong xã hội. 2.1.2. Nhiệm vụ của phòng điều dưỡng tại Bộ y tế - Hoạch định kế hoạch phát triển ngành điều dưỡng để đưa vào kế hoạch chung của Bộ hàng năm và kế hoạch dài hạn. Bao gồm các kế hoạch về nhân lực, đào tạo, huấn luyện và trang bị. - Nghiên cứu đề xuất, bổ sung và sửa đổi các quy chế quản lý chuyên môn, kỹ thuật trong công tác điều dưỡng, phục vụ bệnh nhân và chăm sóc sức khoẻ ban đầu. - Kiểm tra, thanh tra, đôn đốc viện thực hiện các quy chế về điều dưỡng trong cả nước. - Đề xuất và triển khai thực hiện các chỉ thị của Bộ trong việc kiện toàn tổ chức ngành Điều dưỡng. - Tham gia biên soạn, quản lí chương trình đào tạo, bổ túc cho cán bộ điều dưỡng. 2.2. Tổ chức nhiệm vụ của điều dưỡng trưởng Sở y tế 2.2.1. Tổ chức Điều dưỡng trưởng Sở y tế đặt dưới sự chỉ đạo và báo cáo trực tiếp cho Giám đốc Sở y tế về công tác điều dưỡng. Điều dưỡng trưởng thuộc phòng nghiệp vụ y Sở y tế. 2.2.2. Nhiệm vụ của điều dưỡng trưởng Sở y tế - Xây dựng, kế hoạch, phương án công tác điều dưỡng trong tỉnh thành để đưa vào kế hoạch của Sở. - Kiểm tra, thanh tra, đánh giá chất lượng công tác điều dưỡng ở các bệnh viện và chăm sóc sức khoẻ ban đầu tại các trung tâm y tế Quận (Huyện). - Triển khai thực hiện các chỉ thị của Giám đốc sở y tế, các chủ trương của ngành về công tác điều dưỡng. - Phối hợp với các phòng chức năng, các bệnh viện và các trường y tế để xây dựng và tổ chức công tác bổ túc, huấn luyện cho cán bộ điều dưỡng. - Định kỳ tổ chức sinh hoạt các điều dưỡng trưởng bệnh viện và trung tâm y tế trong tỉnh. - Định kỳ báo cáo hoạt động điều dưỡng cho Giám đốc sở y tế và phòng điều dưỡng - Bộ y tế. 2.3. Tổ chức nhiệm vụ phòng điều dưỡng bệnh viện 2.3.1. Tổ chức - Phòng Điều dưỡng bệnh viện đặt dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Giám đốc bệnh viện và có mối quan hệ chặt chẽ với các khoa, phòng trong bệnh viện. - Chịu trách nhiệm quản lý, điều hành công tác điều dưỡng trong toàn bệnh viện theo các tiêu chuẩn chuyên môn, kỹ thuật đã ban hành. - Phòng điều dưỡng bệnh viện do điều dưỡng trưởng bệnh viện đứng đầu. Có các điều dưỡng khối và các điều dưỡng trưởng khoa để thực hiện chức năng quản lý toàn bộ cán bộ điều dưỡng trong bệnh viện. 2.3.2. Nhiệm vụ của Phòng Điều dưỡng bệnh viện - Quản lý kỹ thuật, chất lượng chăm sóc người bệnh. - Quản lý, tổ chức công tác huấn luyện, bổ túc cho điều dưỡng toàn bệnh viện. - Quản lý điều hành nhân lực điều dưỡng và y công trong bệnh viện. - Quản lý ngân sách, trang thiết bị vật tư trong phạm vi công tác điều dưỡng. - Quản lý vệ sinh, trật tự các khoa phòng và giáo dục sức khỏe cho bệnh nhân và gia đình bệnh nhân. 2.3.3. Mối quan hệ giữa Phòng Điều dưỡng bệnh viện với các phòng chức năng khác Phòng Điều đưỡng không thể hoạt động độc lập hoàn toàn, tách rời các phòng chức năng, bộ phận khác của bệnh viện. Hiệu quả hoạt động của Phòng Điều dưỡng phụ thuộc vào chất lượng của mối quan hệ với các phòng, ban, khoa,… trong bệnh viện. - Với các bác sỹ trưởng khoa: Phòng Điều dưỡng và các điều dưỡng trưởng khoa cần chỉ đạo các điều dưỡng viên thực hiện nghiêm túc mọi yêu cầu điều trị, theo dõi, chăm sóc bệnh nhân, đồng thời cộng tác đắc lực với các bác sỹ để nâng cao chất lượng điều trị, điều dưỡng. - Với phòng tổ chức cán bộ: Tham gia ý kiến vào việc tiếp nhận, thuyên chuyển điều dưỡng, hộ lý trước khi phòng tổ chức cán bộ trình Giám đốc duyệt. Hàng năm, đánh giá hiệu quả công tác và trình độ chuyên môn của điều dưỡng để phối hợp với cơ quan tổ chức cán bộ xét đề nghị nâng bậc lương, đề bạt, khen thưởng, kỷ luật. - Với phòng quản lý vật tư, trang bị: Điều dưỡng trưởng bệnh viện lập kế hoạch, ngân sách, dụng cụ, trang bị cho công tác điều dưỡng và kế hoạch sử dụng, phòng vật tư trang bị và trình Giám đốc bệnh viện phê duyệt. - Hàng ngày, phòng điều dưỡng bệnh viện quản lý và điều phối lực lượng điều dưỡng, hộ lý cho phù hợp với yêu cầu chăm sóc bệnh nhân. Phối hợp chặt chẽ với các ban ngành, đoàn thể như: Chi hội điều dưỡng, công đoàn, đoàn thanh niên, phụ nữ… để động viên tinh thần, lương tâm nghề nghiệp, khuyến khích lực lượng điều dưỡng nâng cao trách nhiệm và trình độ chuyên môn, kỹ thuật. 3. CHỨC NĂNG CỦA NGƯỜI ĐIỀU DƯỠNG 3.1. Chức năng chủ động (chức năng độc lập) - Chức năng chủ động của người điều dưỡng là thực hiện những nhiệm vụ chăm sóc cơ bản thuộc phạm vi kiến thức đã được đào tạo. Người điều dưỡng thực hiện những nhiệm vụ này một cách chủ động. - Thực hiện chức năng chủ động, thực chất là chủ động đáp ứng các nhu cầu cơ bản của bệnh nhân, bao gồm các nhu cầu về: hô hấp, dinh dưỡng, bài tiết, vận động, duy trì thân nhiệt, vệ sinh cá nhân, thay mặc quần áo, ngủ và nghỉ, an toàn, giao tiếp, tín ngưỡng, lao động, học tập, hỗ trợ tinh thần. - Chủ động thực hành các kỹ thuật điều dưỡng, trong tiếp đón bệnh nhân đến khám bệnh và thực hiện sơ cứu, cấp cứu ban đầu các trường hợp bệnh nặng, tai nạn, tai biến. - Người điều dưỡng hiện đại có trách nhiệm chủ động, tích cực hoạt động xây dựng ngành Điều dưỡng, hoạt động huấn luyện, đào tạo và nghiên cứu khoa học chuyên ngành điều dưỡng. 3.2. Chức năng phối hợp - Người điều dưỡng hiện nay là người cộng tác của bác sỹ (Co- Ordinator), không phải là người trợ tá, giúp việc (Dotor`s helper) của bác sỹ như quan niệm trước kia. - Chức năng phối hợp của người điều dưỡng thể hiện trong việc thực hiện y lệnh và báo cáo tình trạng bệnh nhân cho bác sỹ. Phối hợp với bác sỹ trong việc tổ chức thực hiện kế hoạch chăm sóc. - Người điều dưỡng cần phải phối hợp với các đồng nghiệp khác (điều dưỡng, kỹ thuật viên, hộ sinh…) để hoàn thành nhiệm vụ của mình. - Tổ chức y tế thế giới khuyến cáo 5 nhiệm vụ cơ bản của điều dưỡng: + Chăm sóc những người bị ốm đau, bệnh tật hoặc những ai cần được chăm sóc sức khoẻ, đáp ứng nhu cầu cần thiết của từng cá nhân về thể chất, tình cảm, về xã hội tại bệnh viện và trong cộng đồng. + Hướng dẫn, khuyên nhủ bệnh nhân và người nhà bệnh nhân về chăm sóc sức khoẻ. + Theo dõi, thăm khám, đánh giá tình trạng bệnh nhân. Phát hiện các triệu chứng lâm sàng, tác dụng phụ của thuốc, báo cáo tình trạng bệnh nhân cho bác sỹ điều trị. + Huấn luyện cho nhân viên y tế khác trong chăm sóc bệnh nhân và trong chăm sóc sức khoẻ ban đầu. + Cộng tác với các nhân viên y tế khác trong việc nâng cao chất lượng điều dưỡng hoặc quản lý tốt sức khoẻ cộng đồng. Trên cơ sở trình độ được đào tạo và vị trí công tác mà mỗi điều dưỡng có các nhiệm vụ cụ thể khác nhau, cần thực hiện nghiêm túc và đầy đủ các chức năng điều dưỡng. 4.1. Chức trách Là viên chức chuyên môn kỹ thuật của ngành Y tế, có nhiệm vụ tổ chức thực hiện các kỹ thuật điều dưỡng cơ bản và kỹ thuật điều dưỡng chuyên khoa tại các cơ sở y tế. 4.2. Nhiệm vụ cụ thể - Lập kế hoạch chăm sóc và phối hợp với bác sĩ trong việc tổ chức thực hiện kế hoạch chăm sóc người bệnh toàn diện theo đúng các quy chế chuyên môn. - Tổ chức thực hiện và theo dõi, giám sát các điều dưỡng ở ngạch thấp hơn trong việc thực hiện các y lệnh của bác sĩ và thực hiện kế hoạch chăm sóc người bệnh toàn diện. - Thực hiện thành thạo những kỹ thuật điều dưỡng cơ bản và kỹ thuật điều dưỡng phức tạp của lĩnh vực chuyên khoa. - Tổ chức thực hiện các quy trình tiếp đón người bệnh đến khám, điều trị, làm các xét nghiệm, chuyển khoa, chuyển viện, ra viện và tổ chức thực hiện các thủ tục chăm sóc khi người bệnh tử vong theo đúng quy định. - Tổ chức theo dõi, đánh giá toàn trạng và ghi chép những diễn biến hàng ngày của người bệnh, đặc biệt chú trọng những người bệnh nặng và các trường hợp cấp cứu để điều chỉnh kế hoạch chăm sóc và báo cáo bác sĩ kịp thời để xử lý các diễn biến bất thường của người bệnh. - Tổ chức thực hiện việc sơ cứu, cấp cứu những trường hợp tai nạn và chăm sóc, điều trị cho người bệnh nặng. - Dự trù và tổ chức việc chuẩn bị đủ, đúng, kịp thời các dụng cụ, phương tiện, thuốc và hồ sơ bệnh án phục vụ cho công tác khám bệnh, cấp cứu, điều trị và chăm sóc người bệnh. - Tổ chức thực hiện vận hành, bảo quản, bảo dưỡng, phương tiện máy móc, trang thiết bị thuộc chuyên khoa. Phát hiện những hỏng hóc và đề xuất phương án xử lý. - Chịu trách nhiệm cá nhân về số thuốc và tài sản được phân công quản lý. - Tổ chức thực hiện công tác tư vấn, giáo dục sức khoẻ và công tác giữ gìn trật tự, vệ sinh, phòng dịch bệnh. - Hướng dẫn kỹ thuật điều dưỡng cho học sinh, sinh viên điều dưỡng và cho điều dưỡng ở ngạch thấp hơn; thực hiện việc chỉ đạo tuyến và tham gia các đề tài nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực điều dưỡng. - Tổ chức thực hiện các quy định y đức, các quy chế chuyên môn, các quy trình kỹ thuật của ngành Y tế và các quy định của pháp luật liên quan đến lĩnh vực điều dưỡng. 4.3. Hiểu biết - Về y học cơ sở, điều dưỡng học, bệnh học, vệ sinh phòng chống dịch bệnh. - Các kỹ thuật điều dưỡng cơ bản, các kỹ thuật điều dưỡng chuyên khoa trong chuyên ngành và quy trình chăm sóc người bệnh toàn diện. - Quy trình vận hành, bảo quản, bảo dưỡng các loại máy móc và trang thiết bị cơ bản thuộc chuyên khoa. - Phương hướng phát triển chuyên môn kỹ thuật của lĩnh vực điều dưỡng trong nước. - Quy chế sử dụng thuốc hợp lý và an toàn. - Chức trách, nhiệm vụ của viên chức y tế trong lĩnh vực điều dưỡng. - Luật bảo vệ sức khoẻ nhân dân, các chế độ chính sách của Nhà nước và của ngành Y tế đối với đối tượng phục vụ. 4.4. Yêu cầu trình độ - Tốt nghiệp cử nhân điều dưỡng. - Sử dụng được một ngoại ngữ trình độ A; trường hợp công tác tại vùng có người dân tộc thiểu số nếu sử dụng được một thứ tiếng dân tộc trong hoạt động chuyên môn thì được thay thế ngoại ngữ trình độ A. - Đạt trình độ cơ bản về tin học, sử dụng được một số phần mềm để phân tích số liệu trong quá trình theo dõi và chăm sóc người bệnh.HET=NAM MO BON SU THICH CA MAU NI PHAT.( 3 LAN ).TINH THAT KIM LIEN.THICH NU CHAN TANH.AUSTRALIA,SYDNEY.30/2/2020.